МОДЕЛЮВАННЯ СТРАТЕГІЧНИХ НАПРЯМКІВ РАЦІОНАЛІЗАЦІЇ ТОВАРНОЇ СТРУКТУРИ ЕКСПОРТУ УКРАЇНИ НА РИНКИ ЄС В УМОВАХ ГЛОБАЛЬНИХ ВИКЛИКІВ

Ключові слова: товарна структура, експорт, глобальні виклики, конкурентоспроможність економіки, управління зовнішньоторговельною політикою

Анотація

Проведене моделювання раціоналізації товарної структури експорту України до ЄС сформувало інтегральну аналітичну рамку, у якій поєднано структурні, інституційні, логістичні, технологічні, екологічні та цінові критерії з урахуванням динаміки, мережевої логістики та ризиків. Доведено, що оптимізація експортної структури в напрямі продукції з вищою доданою вартістю досягається через посилення інституційної відповідності вимогам ЄС, розвиток мультимодальної інфраструктури, цифровізацію збуту та впровадження «зелених» виробничих практик. Обґрунтовано, що поєднання інвестицій у логістику й цифровий документообіг знижує витрати та волатильність потоків, тоді як дотримання технічних і екологічних стандартів ЄС розширює простір прийнятних рішень і підвищує стійкість експорту до цінових шоків. Використання робастної оптимізації зі CVaR стабілізує валютні надходження та унеможливлює компенсацію системних слабкостей окремими перевагами. У підсумку сформовано практично реалізований план раціоналізації експорту, що підвищує конкурентоспроможність українських товарів на ринку ЄС, зміцнює стійкість до зовнішніх шоків і створює кількісно верифіковану основу для стратегічного управління зовнішньоторговельною політикою.

Посилання

Baxter M., Kouparitsas M. A. Trade structure, industrial structure, and international business cycles. Boston University. 2002. URL: https://www.bu.edu/econ/files/2012/11/dp127.pdf

Lederman D., Maloney W. F. Trade structure and growth (World Bank Policy Research Working Paper No. 3025). World Bank. 2003. URL: https://documents1.worldbank.org/curated/en/409091468741371016/pdf/multi0page.pdf

Hausmann R., Hwang J., Rodrik D. What you export matters (NBER Working Paper No. 11905). NBER. 2005. URL: https://www.nber.org/system/files/working_papers/w11905/w11905.pdf

Hesse H. Export diversification and economic growth (Commission on Growth and Development Working Paper No. 21). World Bank. 2008. URL: https://documents1.worldbank.org/curated/en/577921468150573677/pdf/577210NWP0Box353766B01PUBLIC10gcwp021web.pdf

Barigozzi M., Fagiolo G., Garlaschelli D. Multinetwork of international trade: A commodity-specific analysis. arXiv. 2009. URL: https://arxiv.org/abs/0908.1879

Hidalgo C. A., Hausmann R. The building blocks of economic complexity. arXiv. 2009. URL: https://arxiv.org/abs/0909.3890

Basu S. R. Export structure and economic performance in developing countries (UNCTAD Discussion Paper No. 149). UNCTAD. 2011. URL: https://unctad.org/system/files/official-document/itcdtab49_en.pdf

Hausmann R., Hidalgo C. A. The network structure of economic output. arXiv. 2011. URL: https://arxiv.org/abs/1101.1707

Shi P., Zhang J., Yang B., Luo J. Hierarchicality of trade flow networks reveals complexity of products. arXiv. 2014. URL: https://arxiv.org/abs/1401.3103

Baxter, M., & Kouparitsas, M. A. (2002). Trade structure, industrial structure, and international business cycles. Boston University. Available at: https://www.bu.edu/econ/files/2012/11/dp127.pdf

Lederman, D., & Maloney, W. F. (2003). Trade structure and growth (World Bank Policy Research Working Paper No. 3025). World Bank. Available at: https://documents1.worldbank.org/curated/en/409091468741371016/pdf/multi0page.pdf

Hausmann, R., Hwang, J., & Rodrik, D. (2005). What you export matters (NBER Working Paper No. 11905). National Bureau of Economic Research. Available at: https://www.nber.org/system/files/working_papers/w11905/w11905.pdf

Hesse, H. (2008). Export diversification and economic growth (Commission on Growth and Development Working Paper No. 21). World Bank. Available at: https://documents1.worldbank.org/curated/en/577921468150573677/pdf/577210NWP0Box353766B01PUBLIC10gcwp021web.pdf

Barigozzi, M., Fagiolo, G., & Garlaschelli, D. (2009). Multinetwork of international trade: A commodity-specific analysis (arXiv:0908.1879). arXiv. Available at: https://arxiv.org/abs/0908.1879

Hidalgo, C. A., & Hausmann, R. (2009). The building blocks of economic complexity (arXiv:0909.3890). arXiv. Available at: https://arxiv.org/abs/0909.3890

Basu, S. R. (2011). Export structure and economic performance in developing countries (UNCTAD Discussion Paper No. 149). United Nations Conference on Trade and Development. Available at: https://unctad.org/system/files/official-document/itcdtab49_en.pdf

Hausmann, R., & Hidalgo, C. A. (2011). The network structure of economic output (arXiv:1101.1707). arXiv. Available at: https://arxiv.org/abs/1101.1707

Shi, P., Zhang, J., Yang, B., & Luo, J. (2014). Hierarchicality of trade flow networks reveals complexity of products (arXiv:1401.3103). arXiv. Available at: https://arxiv.org/abs/1401.3103

##article.numberofviews## 0
##article.numberofdownloads## 0
Опубліковано
2026-02-03
Як цитувати
Пузраков, А. (2026). МОДЕЛЮВАННЯ СТРАТЕГІЧНИХ НАПРЯМКІВ РАЦІОНАЛІЗАЦІЇ ТОВАРНОЇ СТРУКТУРИ ЕКСПОРТУ УКРАЇНИ НА РИНКИ ЄС В УМОВАХ ГЛОБАЛЬНИХ ВИКЛИКІВ. Київський економічний науковий журнал, (12), 168-176. https://doi.org/10.32782/2786-765X/2026-12-22